BİR ÜLKE KRİZDEN ÖNCE NEYİ KAYBEDER?
Türkiye yine çok şeyin konuşulduğu bir haftayı geride bırakıyor.
Ekonomi, soruşturmalar, siyaset, Meclis, hayat pahalılığı, kurumlar…
Fakat bazen gündemi anlamak için haberlere değil, insanların verdiği tepkilere bakmak gerekir.
Çünkü toplumların asıl kırılma noktası krizlerin başladığı gün değildir.
İnsanların krizlere alıştığı gündür.
Bir ülkede vatandaş her yeni iddiaya “Yine mi?” diyorsa…
Gençler gelecek planlarını kendi ülkelerinde kurmakta zorlanıyorsa…
İnsanlar liyakatin değil ilişkilerin kapıları açtığını düşünmeye başlamışsa…
Çalışan emeğinin karşılığını alamayacağına inanıyorsa…
Ve toplum, adaletsizlik karşısında şaşırma yeteneğini kaybediyorsa…
Orada mesele artık yalnızca ekonomi ya da siyaset değildir.
Orada toplumsal güven aşınmaya başlamıştır.
Üstelik güven, ekonomik göstergeler gibi bir gecede yükselmez.
Yıllarca kurulur, bazen birkaç olayla sarsılır.
Bir vatandaş devlete baktığında yalnızca yöneteni görmez.
Adaleti görmek ister.
Liyakati görmek ister.
Şeffaflığı görmek ister.
Kendisinin de bu ülkenin eşit bir yurttaşı olduğunu hissetmek ister.
Bunları göremediğinde önce kızar.
Sonra yorulur.
Sonra susar.
İşte en tehlikeli aşama da budur:
Toplumsal sessizlik her zaman memnuniyet değildir. Bazen insanların değişeceğine dair inancını kaybetmesidir.
Bu yüzden Türkiye'nin önündeki en büyük meselelerden biri yalnızca ekonomiyi düzeltmek değildir.
Asıl mesele, vatandaşın “Bu ülkede benim de geleceğim var” diyebilmesini yeniden sağlamaktır.
Bunun yolu da sloganlardan değil;
adaletten, liyakatten, hesap verebilirlikten ve güven veren kurumlardan geçer.
Çünkü bir ülkeyi yalnızca ekonomik krizler yormaz.
İnsanların birbirine ve kurumlarına güvenememesi de yorar.
Ve haftanın sonunda belki de sormamız gereken en önemli soru şudur:
Türkiye'nin kaybettiği güveni yeniden kazanmak için neyi değiştirmesi gerekiyor?
